🎧 Nghe bài viết
Khi phát hiện đã hủy nhầm hóa đơn điện tử, doanh nghiệp không được hủy mà phải lập hóa đơn thay thế hoặc điều chỉnh theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP và Thông tư 91/2026/TT‑BTC.
Hủy nhầm hóa đơn điện tử 2026: Khi nào và cách xử lý?
- Cụ thể:
Không báo cáo lỗi cho cơ quan thuế trong thời hạn quy định → bị xử phạt tiền phạt từ 5% đến 20% giá trị thuế chưa nộp - Lập lại hóa đơn mà không có dòng chữ “Thay thế” hoặc “Điều chỉnh” → bị coi là phát hành hóa đơn giả, có thể bị phạt từ 10% đến 30% giá trị thuế
Doanh nghiệp có thể vô tình hủy một hóa đơn điện tử đã cấp mã và đã gửi cho người mua. Khi xảy ra, hóa đơn không còn giá trị sử dụng và cần được thay thế hoặc điều chỉnh ngay lập tức. Quy định mới từ 01/07/2026 của Nghị định 254/2026/NĐ (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-hoa-don-dien-tu-chung-tu-dien-tu-713085.aspx)‑CP và Thông tư 91/2026/TT (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Thong-tu-91-2026-TT-BTC-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-va-Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-699151.aspx)‑BTC đã thay thế cách “hủy rồi lập lại” cũ, yêu cầu lập hóa đơn thay thế hoặc điều chỉnh.

Quy định pháp lý về hủy và thay thế hóa đơn điện tử
Theo các văn bản pháp luật hiện hành, việc xử lý hóa đơn điện tử sai sót được quy định như sau:
- Khoản 10 Điều 3 Nghị định 123/2020/NĐ‑CP: Hủy hóa đơn là làm cho hóa đơn không còn giá trị sử dụng.
- Khoản 1 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Thong-tu-91-2026-TT-BTC-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-va-Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-699151.aspx)‑BTC: Phân loại xử lý tùy theo nội dung sai (tên, địa chỉ, số tiền bằng chữ… hoặc mã số thuế, thuế suất, tiền thuế…).
- Khoản 2 Điều 24 Thông tư 91/2026/TT (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Thong-tu-91-2026-TT-BTC-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-va-Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-699151.aspx)‑BTC: Khi phát hiện hóa đơn được lập theo các nghị định cũ (51/2010, 04/2014, 123/2020…) mà có sai sót, người bán và người mua phải lập văn bản thỏa thuận và lập hóa đơn điện tử mới thay thế.
- Nghị định 254/2026/NĐ (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-hoa-don-dien-tu-chung-tu-dien-tu-713085.aspx)‑CP (Điều 19): Quy định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân được ủy nhiệm lập hóa đơn điện tử, bao gồm phối hợp điều chỉnh, thay thế hoặc hủy hóa đơn khi phát hiện sai.
Trong mọi trường hợp, hóa đơn thay thế phải có dòng chữ “Thay thế cho hóa đơn Mẫu số… ký hiệu… số… ngày… tháng… năm” hoặc “Điều chỉnh cho hóa đơn…”.
Các bước thực hiện khi phát hiện hủy nhầm hóa đơn
Doanh nghiệp cần thực hiện các bước sau để khắc phục lỗi:
- Kiểm tra nội dung sai: Xác định xem lỗi thuộc nhóm a (sai tên, địa chỉ, số tiền bằng chữ…) hay nhóm b (sai mã số thuế, thuế suất, tiền thuế, hàng hóa…).
- Thông báo cho người mua: Gửi thông báo bằng văn bản về việc hóa đơn đã hủy và sẽ được thay thế hoặc điều chỉnh.
- Báo cáo cơ quan thuế: Sử dụng Mẫu số 04/SS‑HĐĐT (Phụ lục III) để thông báo lỗi cho cơ quan thuế.
- Lập hóa đơn mới:
- Nếu lỗi thuộc nhóm a, không cần lập lại hóa đơn, chỉ báo cáo.
- Nếu lỗi thuộc nhóm b, lựa chọn một trong hai hình thức:
- Hóa đơn điện tử điều chỉnh (đánh dấu “Điều chỉnh cho…”).
- Hóa đơn điện tử thay thế (đánh dấu “Thay thế cho…”).
- Ký số và gửi: Ký số điện tử trên hóa đơn mới, sau đó:
- Gửi trực tiếp cho người mua (trường hợp không có mã cơ quan thuế).
- Gửi cho cơ quan thuế để cấp mã (trường hợp có mã).
- Lưu trữ: Lưu trữ bản sao điện tử và văn bản thỏa thuận theo quy định của Luật Giao dịch điện tử và Luật Thuế.
Mức phạt và những lỗi thường gặp
Việc không tuân thủ quy trình trên có thể dẫn đến các hình thức xử phạt hành chính thuế, được quy định tại Luật Quản lý thuế và Nghị định 125/2020/NĐ (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-125-2020-ND-CP-xu-phat-vi-pham-hanh-chinh-ve-thue-hoa-don-455646.aspx)‑CP. Cụ thể:
- Không báo cáo lỗi cho cơ quan thuế trong thời hạn quy định → bị xử phạt tiền phạt từ 5% đến 20% giá trị thuế chưa nộp.
- Lập lại hóa đơn mà không có dòng chữ “Thay thế” hoặc “Điều chỉnh” → bị coi là phát hành hóa đơn giả, có thể bị phạt từ 10% đến 30% giá trị thuế.
- Không ký số điện tử trên hóa đơn thay thế → vi phạm quy định về chữ ký số, có thể bị phạt hành chính.
Thuật ngữ chuyên ngành
| Thuật ngữ | Term | Chuẩn mực |
|---|---|---|
| Hóa đơn điện tử | Electronic Invoice | Thông tư 91/2026/TT (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Thong-tu-91-2026-TT-BTC-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-va-Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-699151.aspx)‑BTC |
| Hóa đơn điều chỉnh | Adjusted Invoice | Thông tư 91/2026/TT (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Thong-tu-91-2026-TT-BTC-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-va-Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-699151.aspx)‑BTC |
| Hóa đơn thay thế | Replacement Invoice | Thông tư 91/2026/TT (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Thong-tu-91-2026-TT-BTC-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-va-Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-699151.aspx)‑BTC |
| Ủy nhiệm lập hóa đơn | Invoice Issuance Delegation | Nghị định 254/2026/NĐ (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-254-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-hoa-don-dien-tu-chung-tu-dien-tu-713085.aspx)‑CP |
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp phát hiện đã hủy nhầm hóa đơn có mã thuế, cần làm gì ngay?
Người bán phải lập hóa đơn điện tử mới “Thay thế” cho hóa đơn đã hủy, ký số và gửi cho cơ quan thuế để cấp mã. Sau khi có mã, gửi hóa đơn mới cho người mua và lưu trữ bản sao. Đồng thời, báo cáo lỗi cho cơ quan thuế bằng Mẫu 04/SS‑HĐĐT (Phụ lục III).
Hóa đơn bị hủy nhưng không có mã của cơ quan thuế, có cần thay thế không?
Đối với hóa đơn không có mã, người bán vẫn phải lập hóa đơn điện tử mới “Thay thế” hoặc “Điều chỉnh” tùy theo mức độ sai sót, ký số và gửi trực tiếp cho người mua. Việc thông báo cho cơ quan thuế vẫn bắt buộc để ghi nhận lỗi.
Làm sao biết nên chọn “điều chỉnh” hay “thay thế”?
Nếu lỗi chỉ liên quan đến các thông tin phụ (tên, địa chỉ, số tiền bằng chữ) và không ảnh hưởng đến các nội dung bắt buộc (mã số thuế, thuế suất, tiền thuế), doanh nghiệp có thể chỉ thông báo và không cần lập lại. Nếu lỗi liên quan đến các nội dung bắt buộc, phải lập hóa đơn mới “Điều chỉnh” hoặc “Thay thế” tùy theo mức độ thay đổi; “Thay thế” thường dùng khi toàn bộ nội dung thay đổi, còn “Điều chỉnh