Thuế tối thiểu toàn cầu 2025: 4 thay đổi doanh nghiệp cần biết
- Quy định các trường hợp thuế suất thực tế có thể bằng 0% nếu đáp ứng ngưỡng doanh thu và thu nhập
- Ví dụ tính toán:
Doanh thu (EUR)Thu nhập (EUR)Thuế suất thực tế (%)Kết quả 9,50,80Áp dụng mức 0% vì đáp ứng ngưỡng 12,01,215Không đủ điều kiện giảm về 0%Theo khoản 9 Điều 4 Nghị quyết 107/2023/QH15, doanh thu bình quân dưới 10 triệu EUR và thu nhập bình quân dưới 1 triệu EUR (hoặc lỗ) sẽ cho phép thuế bổ sung được xác định bằng 0%
- Chọn cơ chế giảm trừ trách nhiệm: Nếu đáp ứng ngưỡng, doanh nghiệp có thể khai báo thuế suất thực tế bằng 0%
- Mức phạt và những lỗi thường gặp khi áp dụng thuế tối thiểu
Việc không tuân thủ đúng quy định có thể dẫn đến các hình phạt sau:
Phạt chậm nộp: 0,03%/ngày trên số thuế chưa nộp, tối đa 20% tổng số thuế - Phạt vi phạm quy định khai báo: từ 10% đến 30% số thuế phải nộp
Bạn có biết rằng từ ngày 1/1/2025, doanh nghiệp Việt Nam sẽ phải đối mặt với mức thuế tối thiểu toàn cầu (Global Minimum Tax) mới? Bộ Tài chính vừa công bố dự thảo sửa đổi Nghị định 236/2025, đưa ra các điểm quan trọng mà mọi doanh nghiệp cần nắm rõ để tránh rủi ro và tối ưu chi phí thuế. Đối với doanh nghiệp tại khu vực Long Biên, Hà Nội, việc tuân thủ sẽ được giám sát chặt chẽ bởi Chi cục Thuế Long Biên.
Chi tiết dự thảo Nghị định 236/2025 và căn cứ pháp lý
Dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định 236/2025/NĐ-CP (được công bố ngày 29/07/2026) nhằm thực hiện Nghị quyết 107/2023/QH15 về thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) bổ sung, hay còn gọi là thuế tối thiểu toàn cầu. Các nội dung chính bao gồm:
- Thêm khoản 4 Điều 12, cho phép đơn vị hợp thành lựa chọn cơ chế giảm trừ trách nhiệm theo thuế suất thực tế đơn giản hoá.
- Định nghĩa “thuế suất thực tế đơn giản hoá” dựa trên thuế đơn giản hoá chia cho thu nhập đơn giản hoá, được tính từ dữ liệu kế toán tài chính hợp nhất.
- Quy định các trường hợp thuế suất thực tế có thể bằng 0% nếu đáp ứng ngưỡng doanh thu và thu nhập.
- Hướng dẫn cách gộp các đơn vị hợp thành cư trú tại cùng một quốc gia để xác định “một nước xác định thuế suất thực tế” duy nhất.
Ví dụ tính toán:
| Doanh thu (EUR) | Thu nhập (EUR) | Thuế suất thực tế (%) | Kết quả |
|---|---|---|---|
| 9,5 | 0,8 | 0 | Áp dụng mức 0% vì đáp ứng ngưỡng |
| 12,0 | 1,2 | 15 | Không đủ điều kiện giảm về 0% |
Theo khoản 9 Điều 4 Nghị quyết 107/2023/QH15, doanh thu bình quân dưới 10 triệu EUR và thu nhập bình quân dưới 1 triệu EUR (hoặc lỗ) sẽ cho phép thuế bổ sung được xác định bằng 0%.
Bước thực hiện kê khai thuế TNDN bổ sung cho doanh nghiệp
Để tuân thủ quy định mới, doanh nghiệp cần thực hiện các bước sau:
- Kiểm tra dữ liệu kế toán: Đảm bảo báo cáo tài chính hợp nhất đã được chuẩn hoá và có đầy đủ thông tin về thu nhập và thuế đơn giản hoá.
- Xác định “một nước xác định thuế suất thực tế” dựa trên tiêu chí cư trú và sở hữu.
- Chọn cơ chế giảm trừ trách nhiệm: Nếu đáp ứng ngưỡng, doanh nghiệp có thể khai báo thuế suất thực tế bằng 0%.
- Hoàn thiện mẫu khai thuế TNDN bổ sung (theo quy định của Tổng cục Thuế) và nộp qua hệ thống kê khai điện tử.
- Theo dõi kết quả phản hồi từ cơ quan thuế và thực hiện bù trừ hoặc hoàn trả nếu có.
Quy trình này cần được thực hiện trong vòng 30 ngày kể từ ngày kết thúc năm tài chính, để tránh bị tính lãi chậm nộp.
Mức phạt và những lỗi thường gặp khi áp dụng thuế tối thiểu
Việc không tuân thủ đúng quy định có thể dẫn đến các hình phạt sau:
- Phạt chậm nộp: 0,03%/ngày trên số thuế chưa nộp, tối đa 20% tổng số thuế.
- Phạt vi phạm quy định khai báo: từ 10% đến 30% số thuế phải nộp.
- Phạt bổ sung khi khai báo sai thông tin về doanh thu hoặc thu nhập: có thể lên tới 50% số thuế bổ sung.
Những lỗi thường gặp:
- Không tách riêng dữ liệu kế toán của các đơn vị hợp thành khi tính thu nhập hợp nhất.
- Nhầm lẫn giữa “thuế suất thực tế” và “thuế suất tối thiểu” – thực tế chỉ áp dụng khi đáp ứng ngưỡng.
- Bỏ qua việc khai báo lỗ đơn giản hoá, dẫn đến tính thuế suất thực tế sai.
Câu hỏi thường gặp về thuế tối thiểu toàn cầu 2025
Doanh nghiệp có doanh thu 9,8 triệu EUR và thu nhập 0,9 triệu EUR, có phải nộp thuế bổ sung không?
Đúng, doanh nghiệp đáp ứng cả hai ngưỡng (doanh thu < 10 triệu EUR và thu nhập < 1 triệu EUR) nên có thể khai báo thuế suất thực tế bằng 0% và không phải nộp thuế bổ sung. Căn cứ khoản 9 Điều 4 Nghị quyết 107/2023/QH15.
Làm sao để xác định “một nước xác định thuế suất thực tế” khi công ty con ở nhiều quốc gia?
Doanh nghiệp cần gộp các đơn vị hợp thành cư trú tại cùng một quốc gia, trừ các công ty mẹ tối cao là chủ sở hữu thiểu số. Quy trình này được quy định tại điểm 11 và 12 Mục II Phụ lục II của dự thảo Nghị định.
Nếu doanh nghiệp nộp thừa thuế tối thiểu toàn cầu, tiền thừa sẽ được xử lý như thế nào?
Theo khoản 8 Điều 16 Nghị định 236/2025/NĐ-CP, số tiền thừa có thể bù trừ với các khoản nợ thuế còn lại, trừ vào nghĩa vụ thuế kỳ tiếp theo, hoặc được hoàn trả khi không còn nợ. Điều này áp dụng cho cả tiền chậm nộp và tiền phạt.
Hành động ngay: chuẩn bị hệ thống kế toán cho thuế tối thiểu
Để đáp ứng yêu cầu mới, doanh nghiệp nên:
- Áp dụng phần mềm kế toán hỗ trợ báo cáo tài chính hợp nhất và tính thuế suất thực tế.
- Đào tạo nhân viên kế toán về quy trình khai báo thuế tối thiểu toàn cầu.
- Thiết lập quy trình kiểm tra nội bộ để đảm bảo dữ liệu doanh thu và thu nhập luôn chính xác.
- Liên hệ với các chuyên gia thuế hoặc để được tư vấn chi tiết.
Nếu doanh nghiệp của bạn cần hỗ trợ trong việc chuẩn bị khai báo thuế tối thiểu toàn cầu, ANC Việt Nam sẵn sàng cung cấp và kế toán chuyên nghiệp qua hotline 0942597477.