Từ 13/05/2026, hàng triệu hộ kinh doanh tại Việt Nam phải sử dụng mẫu tờ khai thuế 01/CNKD mới
- 000 VNĐ Tỷ lệ tính thuế GTGT (ngành dịch vụ ăn uống): 3% (giả định theo quy định hiện hành cho dịch vụ) Tỷ lệ tính thuế TNCN (ngành dịch vụ ăn uống): 1.5% (giả định theo quy định hiện hành cho dịch vụ)
Tính toán số thuế phải nộp (tự xác định):
Thuế GTGT phải nộp: 3 - 000 VNĐ × 3% = 105
- 000 VNĐ × 1.5% = 52
Bạn có biết rằng từ ngày 13/05/2026, một quy định thuế quan trọng sẽ chính thức có hiệu lực, ảnh hưởng trực tiếp đến cách hàng triệu hộ kinh doanh tại Việt Nam thực hiện nghĩa vụ thuế của mình? Cụ thể, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 50/2026/TT-BTC, mang đến sự thay đổi đáng kể trong việc quản lý thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Điểm cốt lõi của Thông tư này là việc thay thế mẫu tờ khai thuế 01/CNKD hiện hành bằng một mẫu mới, áp dụng cho tất cả các hộ kinh doanh, đặc biệt là những hộ có doanh thu từ 3 tỷ đồng trở lên.
Quy định mới này không chỉ đơn thuần là thay đổi mẫu biểu mà còn là một phần trong lộ trình cải cách quản lý thuế toàn diện, hướng tới sự minh bạch và hiệu quả hơn. Từ thời điểm Thông tư 50/2026/TT-BTC có hiệu lực, các hộ kinh doanh sẽ phải làm quen và sử dụng mẫu tờ khai 01/CNKD mới để kê khai thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN). Sự thay đổi này đòi hỏi các hộ kinh doanh cần nhanh chóng cập nhật thông tin, rà soát lại quy trình kế toán và chuẩn bị sẵn sàng để tuân thủ đúng quy định, tránh những sai sót không đáng có.
Chi tiết quy định mới về mẫu tờ khai 01/CNKD và căn cứ pháp lý
Để hiểu rõ hơn về sự thay đổi này, chúng ta cần đi sâu vào các quy định cụ thể và căn cứ pháp lý liên quan. Thông tư 50/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính được ban hành vào ngày 13/05/2026, với mục đích sửa đổi và bổ sung một số điều của Thông tư 18/2026/TT-BTC trước đó về quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Trọng tâm của Thông tư 50/2026/TT-BTC nằm ở Điều 3, quy định về việc thay thế các mẫu biểu quan trọng.
Thay thế các mẫu biểu kê khai thuế
Theo Điều 3 Thông tư 50/2026/TT-BTC, các mẫu biểu sau đây sẽ được thay thế:
- Mẫu số 01/TKN-CNKD (Tờ khai thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh)
- Mẫu số 01/CNKD (Tờ khai thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh)
- Mẫu số 01/BĐS (Tờ khai thuế đối với hoạt động chuyển nhượng bất động sản)
- Mẫu số 02/BK-KTBĐS (Bảng kê khai thuế đối với hoạt động chuyển nhượng bất động sản)
Các mẫu biểu mới này sẽ được ban hành kèm theo Thông tư 50/2026/TT-BTC và chính thức thay thế các mẫu tương ứng đã ban hành kèm theo Thông tư 18/2026/TT-BTC. Điều này có nghĩa là, từ ngày 13/05/2026, mọi hộ kinh doanh, bao gồm cả những hộ có doanh thu trên 3 tỷ đồng, khi thực hiện kê khai thuế GTGT và TNCN sẽ phải sử dụng Mẫu số 01/CNKD mới nhất.
Căn cứ pháp lý và hiệu lực thi hành
Sự thay đổi này không chỉ dựa trên Thông tư 50/2026/TT-BTC mà còn có mối liên hệ chặt chẽ với Luật Quản lý thuế 2025 và Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Cụ thể:
- Luật Quản lý thuế 2025: Có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2026. Tuy nhiên, một số quy định quan trọng đã có hiệu lực sớm hơn. Điểm b Khoản 1 Điều 13 của Luật này quy định về khai thuế, tính thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026. Theo đó, nếu hộ kinh doanh có doanh thu thuộc đối tượng chịu thuế, phải nộp thuế, thì phải tự xác định số thuế GTGT, TNCN phải nộp.
- Nghị định 254/2026/NĐ-CP: Quy định chi tiết về hóa đơn điện tử. Khoản 1 Điều 6 của Nghị định này nêu rõ các đối tượng phải sử dụng hóa đơn điện tử, bao gồm tổ chức kinh tế, tổ chức khác, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh.
Ví dụ minh họa về việc tự xác định thuế và sử dụng mẫu mới
Giả sử Công ty TNHH ANC Việt Nam tư vấn cho một hộ kinh doanh cá thể tên là “Cửa hàng ABC” tại Hà Nội, chuyên kinh doanh dịch vụ ăn uống. Cửa hàng ABC có doanh thu năm 2026 dự kiến là 3.5 tỷ đồng. Theo quy định hiện hành, hộ kinh doanh này thuộc đối tượng chịu thuế GTGT và TNCN theo phương pháp khoán hoặc kê khai.
Tình huống:
- Doanh thu chịu thuế GTGT và TNCN: 3.500.000.000 VNĐ
- Tỷ lệ tính thuế GTGT (ngành dịch vụ ăn uống): 3% (giả định theo quy định hiện hành cho dịch vụ)
- Tỷ lệ tính thuế TNCN (ngành dịch vụ ăn uống): 1.5% (giả định theo quy định hiện hành cho dịch vụ)
Tính toán số thuế phải nộp (tự xác định):
- Thuế GTGT phải nộp: 3.500.000.000 VNĐ × 3% = 105.000.000 VNĐ
- Thuế TNCN phải nộp: 3.500.000.000 VNĐ × 1.5% = 52.500.000 VNĐ
Tổng số thuế Cửa hàng ABC phải tự xác định và nộp là 157.500.000 VNĐ.
Áp dụng mẫu tờ khai mới:
Từ ngày 13/05/2026, khi Cửa hàng ABC thực hiện kê khai thuế cho các kỳ tính thuế phát sinh từ thời điểm này trở đi (ví dụ, kê khai quý II/2026 hoặc tháng 5/2026), họ bắt buộc phải sử dụng Mẫu số 01/CNKD mới được ban hành kèm theo Thông tư 50/2026/TT-BTC. Việc tự xác định số thuế như trên sẽ được ghi vào các chỉ tiêu tương ứng trên mẫu tờ khai mới.
Về hóa đơn điện tử:
Do Cửa hàng ABC kinh doanh dịch vụ ăn uống, theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP, họ thuộc đối tượng phải sử dụng hóa đơn điện tử. Theo Luật Quản lý thuế 2025, nếu hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử (bao gồm cả hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế), Hệ thống thông tin quản lý thuế sẽ tự động tạo lập tờ khai thuế để hỗ trợ việc khai và tính thuế.