Kê khai sai thông tin chủ sở hữu hưởng lợi: Quy định mới từ 21/7/2026
- Làm sao để xác định ai là chủ sở hữu hưởng lợi khi công ty có cấu trúc cổ phần phức tạp?
Luật Đầu tư và Nghị định 122/2021/NĐ-CP quy định rằng UBO là cá nhân hoặc tổ chức nắm giữ trực tiếp hoặc gián tiếp ít nhất 25% quyền lợi kinh tế hoặc quyền kiểm soát
Bạn có biết rằng từ ngày 21/7/2026 mọi doanh nghiệp tại Việt Nam nếu khai không trung thực thông tin chủ sở hữu hưởng lợi (UBO) sẽ phải chịu mức phạt lên tới 70 triệu đồng? Đây là thay đổi quan trọng trong Nghị định 288/2026/NĐ-CP, sửa đổi một số điều của Nghị định 122/2021/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư.
Chi tiết quy định và căn cứ pháp lý về mức phạt
Theo Điều 43 Nghị định 122/2021/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Điều 1 Nghị định 288/2026/NĐ-CP), hành vi “kê khai không trung thực, không chính xác nội dung hồ sơ đăng ký doanh nghiệp, bao gồm thông tin chủ sở hữu hưởng lợi” sẽ bị xử phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng. Căn cứ pháp lý:
- Nghị định 288/2026/NĐ-CP, khoản 1 Điều 8: quy định hiệu lực thi hành.
- Nghị định 122/2021/NĐ-CP, Điều 43: quy định mức phạt cho vi phạm khai báo sai.
- Khoản 2 Điều 4 Nghị định 122/2021/NĐ-CP: mức phạt áp dụng cho tổ chức; cá nhân chỉ chịu 1/2 mức phạt.
Ví dụ tính toán:
- Doanh nghiệp A (tổ chức) khai sai thông tin UBO: mức phạt tối đa = 70 triệu đồng.
- Người đại diện pháp luật của doanh nghiệp A (cá nhân) nếu chịu trách nhiệm cá nhân sẽ bị phạt = 35 triệu đồng (1/2 mức tổ chức).
| Đối tượng | Mức phạt tối thiểu | Mức phạt tối đa |
|---|---|---|
| Tổ chức | 30 triệu đồng | 70 triệu đồng |
| Cá nhân | 15 triệu đồng | 35 triệu đồng |
Các bước doanh nghiệp cần thực hiện để tuân thủ
Để tránh rủi ro bị phạt, doanh nghiệp cần thực hiện các bước sau ngay khi Nghị định có hiệu lực:
- Kiểm tra lại danh sách chủ sở hữu hưởng lợi hiện tại. Xác định mọi cá nhân, tổ chức có quyền lợi kinh tế thực tế.
- Cập nhật thông tin UBO trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp. Sử dụng mẫu mới theo Thông tư hướng dẫn (nếu có) và nộp qua Cổng thông tin doanh nghiệp.
- Đào tạo nhân viên kế toán và pháp chế. Đảm bảo họ hiểu đúng khái niệm “chủ sở hữu hưởng lợi” và quy trình khai báo.
- Kiểm tra tính hợp pháp của các thay đổi. Nếu có thay đổi về UBO, lập hồ sơ thay đổi và nộp trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày thay đổi.
- Thực hiện kiểm tra nội bộ định kỳ. Đánh giá tính chính xác của dữ liệu UBO mỗi 6 tháng để phát hiện sai sót sớm.
Mức phạt và những điểm dễ sai khi khai báo
Những lỗi thường gặp mà doanh nghiệp dễ bỏ sót:
- Không khai báo đầy đủ thông tin để xác định chủ sở hữu hưởng lợi (ví dụ: không cung cấp mã số thuế của UBO).
- Khai báo sai ngày sinh, địa chỉ hoặc tỷ lệ sở hữu thực tế.
- Không cập nhật thay đổi UBO ngay khi có biến động (bán cổ phần, chuyển nhượng).
- Nhầm lẫn giữa “chủ sở hữu thực tế” và “người đại diện pháp luật”.
Việc không tuân thủ sẽ dẫn đến mức phạt nặng nề như đã nêu ở trên. Ngoài ra, nếu doanh nghiệp không khắc phục vi phạm trong thời hạn quy định, cơ quan thuế có thể áp dụng biện pháp cưỡng chế, tạm dừng hoạt động kinh doanh.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp có cần khai lại toàn bộ thông tin UBO hay chỉ cập nhật những thay đổi?
Theo Nghị định 288/2026/NĐ-CP, nếu chỉ có thay đổi về chủ sở hữu hưởng lợi, doanh nghiệp chỉ cần nộp hồ sơ thay đổi thông tin UBO trong vòng 30 ngày kể từ ngày thay đổi. Tuy nhiên, nếu thông tin hiện tại không đáp ứng yêu cầu minh bạch, doanh nghiệp phải khai lại toàn bộ để tránh vi phạm.
Làm sao để xác định ai là chủ sở hữu hưởng lợi khi công ty có cấu trúc cổ phần phức tạp?
Luật Đầu tư và Nghị định 122/2021/NĐ-CP quy định rằng UBO là cá nhân hoặc tổ chức nắm giữ trực tiếp hoặc gián tiếp ít nhất 25% quyền lợi kinh tế hoặc quyền kiểm soát. Do đó, doanh nghiệp cần phân tích cấu trúc cổ phần, tính toán tỷ lệ sở hữu qua các công ty con, liên doanh để xác định đúng UBO.
Nếu doanh nghiệp đã bị phạt 30 triệu đồng vì khai sai UBO, có thể giảm mức phạt không?
Theo khoản 2 Điều 4 Nghị định 122/2021/NĐ-CP, mức phạt có thể được giảm nếu doanh nghiệp chứng minh đã khắc phục vi phạm, hợp tác đầy đủ với cơ quan thuế và không có hành vi tái phạm. Tuy nhiên, quyết định giảm mức phạt thuộc thẩm quyền của cơ quan thuế địa phương.
Hành động ngay để tránh vi phạm
Doanh nghiệp cần:
- Kiểm tra và cập nhật thông tin UBO trước ngày 21/7/2026.
- Tham khảo hướng dẫn chi tiết trên các văn bản pháp luật chính thức và trên cổng thông tin doanh nghiệp của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.
- Liên hệ và của ANC Việt Nam để được tư vấn chi tiết và thực hiện khai báo đúng quy định.
Nếu doanh nghiệp của bạn đang gặp khó khăn trong việc xác định và khai báo thông tin chủ sở hữu hưởng lợi, ANC Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ qua hotline 0942597477 hoặc email [email protected].