Vì sao doanh nghiệp cần nắm rõ Thông tư 95/2026/TT-BTC về DTAA, MAP và APA?
- Theo APA, mức giá chuyển nhượng được chấp nhận là 1,5 tỷ đồng, giảm thuế TNDN tại Việt Nam 20 % (thuế suất hiện hành)
- Thuế TNDN giảm được tính: (2 tỷ – 1,5 tỷ) × 20 % = 100 triệu đồng
Thông tư 95/2026/TT-BTC, có hiệu lực từ ngày 01/07/2026, là công cụ pháp lý quan trọng giúp doanh nghiệp hiểu và thực hiện đúng các quy định về Hiệp định tránh đánh thuế hai lần (DTAA), Thủ tục thỏa thuận song phương (MAP) và Thỏa thuận định giá trước (APA). Khi không tuân thủ, doanh nghiệp có thể gặp rủi ro về việc đánh thuế trùng lặp, mất lợi thế cạnh tranh và có thể phải chịu các hình phạt theo quy định của pháp luật.
Điều kiện và hồ sơ cần chuẩn bị để đề nghị MAP hoặc APA theo Thông tư 95/2026/TT-BTC
Trước khi tiến hành bất kỳ thủ tục nào, doanh nghiệp cần kiểm tra xem mình có đáp ứng đủ các điều kiện sau không:
- Doanh nghiệp phải là người nộp thuế có mã số thuế hợp lệ tại Việt Nam.
- Giao dịch phải thuộc phạm vi hiệp định tránh đánh thuế hai lần (DTAA) mà Việt Nam đã ký kết.
- Phải có bằng chứng chứng minh việc nộp thuế hoặc nghĩa vụ thuế tại nước đối tác.
- Đối với APA, giao dịch phải là giao dịch liên kết (inter‑company) và có tính chất thường xuyên.
Hồ sơ đề nghị MAP hoặc APA bao gồm các tài liệu sau (theo khoản 4 Điều 62 Thông tư 80/2021/TT-BTC và các quy định của Nghị định 252/2026/NĐ‑CP):
- Văn bản đề nghị áp dụng thủ tục thỏa thuận song phương (MAP) hoặc thỏa thuận định giá trước (APA).
- Báo cáo tài chính đã được kiểm toán và tờ khai thuế liên quan.
- Thông báo xác định nghĩa vụ thuế của cơ quan thuế nước ngoài.
- Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết (đối với APA).
- Hợp đồng, mô tả chi tiết giao dịch và phân tích pháp lý về sự không phù hợp của quy định thuế nước ngoài.
- Chứng từ chứng minh việc nộp thuế (nếu đã nộp).
- Bản sao các văn bản khiếu nại (nếu có).
Quy trình thực hiện MAP và APA theo Thông tư 95/2026/TT-BTC
Quy trình được chia thành các bước rõ ràng, giúp doanh nghiệp không bỏ sót bất kỳ hạng mục nào.
- Chuẩn bị hồ sơ: Thu thập và kiểm tra đầy đủ các tài liệu theo mục ở trên. Đảm bảo mọi thông tin tài chính, hợp đồng và chứng từ thuế được dịch sang tiếng Anh (nếu cần).
- Nộp hồ sơ tới cơ quan thuế địa phương: Gửi bản gốc và bản sao qua hệ thống kê khai điện tử hoặc nộp trực tiếp tại phòng thuế, ví dụ như Chi cục Thuế Long Biên.
- Nhận xác nhận tiếp nhận: Cơ quan thuế sẽ trả lời trong vòng 7 ngày làm việc, xác nhận đã nhận hồ sơ và đưa ra thời gian dự kiến xử lý.
- Thẩm định và trao đổi: Đối với MAP, cơ quan thuế sẽ phối hợp với cơ quan thuế nước ngoài để giải quyết tranh chấp. Đối với APA, sẽ có cuộc họp định giá với các bên liên quan để thống nhất phương pháp tính giá.
- Phát hành quyết định: Khi thỏa thuận đạt được, cơ quan thuế sẽ ban hành quyết định MAP hoặc giấy chứng nhận APA.
- Triển khai thực tế: Doanh nghiệp áp dụng quyết định vào kỳ tính thuế tiếp theo và báo cáo kết quả cho cơ quan thuế.
Thời gian dự kiến:
- MAP: 3‑6 tháng tùy mức độ phức tạp.
- APA: 4‑8 tháng, bao gồm thời gian chuẩn bị và thảo luận.
Chi phí và thời gian xử lý MAP, APA – Bảng so sánh chi tiết
| Hạng mục | Chi phí dự kiến (VNĐ) | Thời gian xử lý | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| MAP – chuẩn bị hồ sơ | 5.000.000 – 10.000.000 (chi phí tư vấn, dịch thuật) | 1‑2 tuần | Chi phí tham khảo. |
| MAP – thẩm định & trao đổi | 15.000.000 – 30.000.000 | 3‑6 tháng | Phụ thuộc mức độ tranh chấp. |
| APA – chuẩn bị hồ sơ | 8.000.000 – 12.000.000 (bao gồm phân tích giá chuyển nhượng) | 1‑2 tuần | Chi phí tham khảo. |
| APA – hội thảo định giá | 20.000.000 – 40.000.000 | 4‑8 tháng | Chi phí chuyên gia định giá. |
Ví dụ tính toán: Công ty X có doanh thu nội bộ từ công ty con ở Singapore là 2 tỷ đồng. Theo APA, mức giá chuyển nhượng được chấp nhận là 1,5 tỷ đồng, giảm thuế TNDN tại Việt Nam 20 % (thuế suất hiện hành). Thuế TNDN giảm được tính: (2 tỷ – 1,5 tỷ) × 20 % = 100 triệu đồng. Nhờ APA, công ty X tiết kiệm 100 triệu đồng thuế mỗi năm.
Câu hỏi thường gặp (FAQ) về Thông tư 95/2026/TT-BTC
Doanh nghiệp có phải nộp hồ sơ MAP nếu đã nhận quyết định từ cơ quan thuế nước ngoài?
Theo khoản 3 Điều 30 Luật Quản lý thuế 2025, dù đã có quyết định từ cơ quan thuế nước ngoài, doanh nghiệp vẫn phải nộp hồ sơ MAP tại cơ quan thuế Việt Nam để được công nhận và áp dụng. Đây là yêu cầu pháp lý để tránh việc đánh thuế trùng lặp.
APA có áp dụng cho giao dịch bán hàng nội địa không?
APA chỉ áp dụng cho giao dịch liên kết (inter‑company) có tính chất quốc tế, chẳng hạn như bán hàng, cung cấp dịch vụ hoặc chuyển nhượng tài sản giữa các công ty trong cùng tập đoàn ở các quốc gia khác nhau. Các giao dịch nội địa không thuộc phạm vi hiệp định tránh đánh thuế hai lần không được áp dụng APA.