Tóm tắt (TL;DR): Doanh nghiệp Việt Nam có thể được miễn kê khai và miễn lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết nếu đáp ứng ba tiêu chí: giao dịch chỉ với bên cùng mức thuế TNDN, doanh thu dưới 50 tỷ đồng và giá trị giao dịch liên kết dưới 30 tỷ đồng, hoặc áp dụng tỷ suất lợi nhuận tối thiểu theo lĩnh vực. Đặc biệt, các doanh nghiệp tại Long Biên, Hà Nội cũng áp dụng các quy định này khi làm việc với Chi cục Thuế Long Biên. Bài viết cung cấp hướng dẫn chi tiết về điều kiện, hồ sơ, quy trình, chi phí, thời gian và các lưu ý quan trọng để tránh bị ấn định thuế.
Tại sao việc xác định giá giao dịch liên kết lại quan trọng đối với doanh nghiệp Việt Nam?
- Tại sao việc xác định giá giao dịch liên kết lại quan trọng đối với doanh nghiệp Việt Nam?
Hơn 60 % doanh nghiệp có giao dịch liên kết đã gặp rủi ro bị ấn định thuế vì không khai báo đúng giá trị giao dịch - 💡 Lưu ý: Việc không thực hiện kê khai đúng thời hạn có thể dẫn đến phạt tiền lên đến 200 % giá trị thuế chậm nộp
- Điều kiện 2: Tổng doanh thu của kỳ tính thuế và tổng giá trị các giao dịch liên kết Điều kiện 3: Doanh nghiệp áp dụng tỷ suất lợi nhuận thuần chưa trừ chi phí lãi vay và thuế TNDN tối thiểu theo lĩnh vực (phân phối ≥5 %, sản xuất ≥10 %, gia công ≥15 %)
- Nếu đạt mức tối thiểu (5 %/10 %/15 %) thì có thể miễn hồ sơ
- Công ty không có ưu đãi thuế và áp dụng mức thuế TNDN 20 %
Hơn 60 % doanh nghiệp có giao dịch liên kết đã gặp rủi ro bị ấn định thuế vì không khai báo đúng giá trị giao dịch. Theo Nghị định 255/2026/NĐ-CP, việc xác định giá giao dịch liên kết không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là công cụ phòng ngừa rủi ro thuế, bảo vệ lợi nhuận và duy trì uy tín với cơ quan thuế.
Doanh nghiệp cần hiểu rõ ai là người chịu trách nhiệm kê khai, khi nào có thể được miễn và những hậu quả nếu không tuân thủ. Điều này giúp giảm chi phí tuân thủ, tối ưu hoá lợi nhuận và tránh các biện pháp xử phạt của Bộ Tài chính, Tổng cục Thuế.
Điều kiện và hồ sơ cần chuẩn bị để được miễn kê khai và miễn lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết
- Điều kiện 1: Giao dịch chỉ với các bên liên kết là đối tượng nộp thuế TNDN tại Việt Nam, áp dụng cùng mức thuế suất và không được hưởng ưu đãi thuế trong kỳ tính thuế. Mặc dù được miễn kê khai, doanh nghiệp vẫn phải khai báo căn cứ miễn trừ tại Mục I, Mục II của Phụ lục I.
- Điều kiện 2: Tổng doanh thu của kỳ tính thuế < 50 tỷ đồng và tổng giá trị các giao dịch liên kết < 30 tỷ đồng.
- Điều kiện 3: Doanh nghiệp áp dụng tỷ suất lợi nhuận thuần chưa trừ chi phí lãi vay và thuế TNDN tối thiểu theo lĩnh vực (phân phối ≥5 %, sản xuất ≥10 %, gia công ≥15 %).
- Điều kiện bổ sung: Nếu doanh nghiệp đã ký Thỏa thuận trước về phương pháp xác định giá và nộp báo cáo thường niên theo quy định, thì cũng được miễn lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết.
Hồ sơ cần chuẩn bị (khi không được miễn):
- Mẫu ĐK-01: Đơn đề nghị miễn kê khai (nếu đáp ứng điều kiện 1).
- Mẫu ĐK-02: Báo cáo tài chính năm trước (đối chiếu doanh thu, chi phí).
- Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết (đối chiếu giá thị trường, hợp đồng, chứng từ).
- Biên bản họp hội đồng quản trị (nếu có thỏa thuận trước về phương pháp xác định giá).
Quy trình thực hiện từng bước để xác định miễn trừ và chuẩn bị hồ sơ
- Kiểm tra tiêu chuẩn doanh thu và giá trị giao dịch: Thu thập báo cáo doanh thu, hợp đồng giao dịch liên kết và tính tổng giá trị. Thời gian dự kiến: 2‑3 ngày.
- Đánh giá mức thuế suất và ưu đãi: Xác định xem bên liên kết có được hưởng ưu đãi thuế (giảm thuế, miễn thuế) hay không. Thời gian: 1‑2 ngày.
- Áp dụng tỷ suất lợi nhuận tối thiểu: Tính lợi nhuận thuần chưa trừ chi phí lãi vay và thuế TNDN trên doanh thu thuần. Nếu đạt mức tối thiểu (5 %/10 %/15 %) thì có thể miễn hồ sơ.
- Chuẩn bị hồ sơ đề nghị miễn kê khai: Điền mẫu ĐK-01, đính kèm báo cáo tài chính, bảng tính doanh thu và giá trị giao dịch. Thời gian: 1 ngày.
- Nộp hồ sơ tới cơ quan thuế địa phương: Gửi qua cổng thông tin điện tử hoặc nộp trực tiếp (ví dụ: Chi cục Thuế Long Biên). Thời gian xử lý: 15‑20 ngày làm việc.
- Nhận quyết định miễn kê khai: Nếu được chấp nhận, doanh nghiệp không cần lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết cho kỳ tính thuế đó.
Ví dụ thực tế:
Công ty A có doanh thu năm 2026 là 40 tỷ đồng và tổng giá trị giao dịch liên kết là 20 tỷ đồng. Công ty không có ưu đãi thuế và áp dụng mức thuế TNDN 20 %. Theo Điều 20 Nghị định 255/2026, công ty A đáp ứng điều kiện 2 (doanh thu <50 tỷ, giá trị giao dịch <30 tỷ) nên được miễn kê khai và miễn lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết. Công ty chỉ cần nộp ĐK-01 và báo cáo tài chính, không phải chuẩn bị hồ sơ chi tiết.
Chi phí, thời gian xử lý và mức phạt nếu không tuân thủ
- Miễn kê khai (đơn ĐK-01): Chi phí: 0 VNĐ (miễn phí). Thời gian xử lý: 15‑20 ngày làm việc. Mức phạt: —
- Lập hồ sơ xác định giá (nếu không đủ điều kiện): Chi phí: 5 000 000 – 20 000 000 VNĐ. Thời gian xử lý: 30‑45 ngày làm việc. Mức phạt: 0,5 % giá trị giao dịch (tối đa 200 % thuế chậm nộp).
- Không nộp hồ sơ trong thời hạn: Chi phí: —. Thời gian: —. Mức phạt: 200 % thuế chậm nộp + 100 % tiền phạt.
Chi phí dịch vụ tư vấn (, ) thường dao động từ 5 triệu đến 20 triệu đồng tùy mức độ phức tạp. Doanh nghiệp nên cân nhắc chi phí này so với rủi ro bị phạt.
Câu hỏi thường gặp về miễn kê khai và hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết
Doanh nghiệp có thể được miễn kê khai nếu doanh thu dưới 50 tỷ đồng nhưng giá trị giao dịch liên kết trên 30 tỷ đồng không?
Không. Theo Điều 20 Nghị định 255/2026, để được miễn kê khai và miễn lập hồ sơ, doanh nghiệp phải đồng thời đáp ứng cả hai ngưỡng: doanh thu < 50 tỷ đồng và tổng giá trị giao dịch liên kết < 30 tỷ đồng. Nếu một trong hai ngưỡng không đạt, doanh nghiệp sẽ phải lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết.