Thuế TNCN 2026: Các quy định bị bãi bỏ từ 1/7/2026 – Tóm tắt nhanh
- Yêu cầu giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ≥ 81% (theo NĐ 253/2026)
- Chuẩn bị hồ sơ chứng minh: Thu thập giấy khai sinh, chứng minh nhân dân, giấy chứng nhận kết hôn, giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động (≥81%)
- Thiếu giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ≥ 81% cho người không có khả năng lao động
- Tôi cần chuẩn bị những giấy tờ gì để chứng minh người phụ thuộc là người không có khả năng lao động?
Cần cung cấp giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ≥ 81% (ví dụ: giấy chứng nhận của bệnh viện, quyết định của UBND xã), cùng với giấy tờ chứng minh mối quan hệ (CMND/CCCD, giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn)
Bạn đã chuẩn bị cho việc thay đổi lớn trong luật thuế thu nhập cá nhân (TNCN) chưa? Ngay từ 01/07/2026, Thông tư 87/2026/TT-BTC sẽ hủy bỏ một số quy định cũ, ảnh hưởng trực tiếp tới cách doanh nghiệp khai báo và giảm trừ gia cảnh. Những quy định này bao gồm các điều của Thông tư 119/2014, 151/2014, 92/2015, 25/2018 và 79/2022.
Chi tiết các quy định bị bãi bỏ và căn cứ pháp lý
Theo Khoản 3, Điều 6 Thông tư 87/2026/TT-BTC, các quy định sau sẽ không còn hiệu lực:
- Điều 2 của Thông tư 119/2014/TT-BTC (cải cách thủ tục hành chính về thuế).
- Chương III của Thông tư 151/2014/TT-BTC (hướng dẫn Nghị định 91/2014/NĐ-CP).
- Chương III của Thông tư 92/2015/TT-BTC (hướng dẫn thuế GTGT và TNCN cho cá nhân cư trú).
- Điều 4 của Thông tư 25/2018/TT-BTC (hướng dẫn Nghị định 146/2017/NĐ-CP).
- Điều 1 của Thông tư 79/2022/TT-BTC (sửa đổi một số văn bản quy phạm pháp luật).
Những văn bản trên đã được thay thế hoặc hợp nhất vào Thông tư 87/2026, nhằm đơn giản hoá quy trình khai thuế và giảm thiểu gánh nặng hành chính.
Bảng so sánh: Trước và Sau Thông tư 87/2026
| Khía cạnh | Trước 01/07/2026 | Sau 01/07/2026 |
|---|---|---|
| Quy định giảm trừ gia cảnh | Áp dụng theo Thông tư 119/2014 và các thông tư liên quan. | Áp dụng theo Thông tư 87/2026 – mức thu nhập người phụ thuộc ≤ 3 triệu đồng. |
| Hồ sơ người phụ thuộc không có khả năng lao động | Yêu cầu giấy tờ theo Thông tư 25/2018. | Yêu cầu giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ≥ 81% (theo NĐ 253/2026). |
| Thủ tục khai báo | Phức tạp, nhiều mẫu biểu. | Đơn giản hoá, chỉ cần cập nhật phần mềm kế toán. |
Các bước doanh nghiệp cần thực hiện để tuân thủ
Để tránh rủi ro và phạt, doanh nghiệp nên thực hiện các bước sau ngay khi có thông báo:
- Kiểm tra phần mềm kế toán: Đảm bảo phần mềm đã được cập nhật phiên bản hỗ trợ Thông tư 87/2026.
- Rà soát danh sách người phụ thuộc: Xác định lại thu nhập bình quân tháng của mỗi người phụ thuộc; nếu ≤ 3 triệu đồng, áp dụng giảm trừ.
- Chuẩn bị hồ sơ chứng minh: Thu thập giấy khai sinh, chứng minh nhân dân, giấy chứng nhận kết hôn, giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động (≥81%).
- Điều chỉnh khai báo TNCN: Cập nhật thông tin người phụ thuộc trong tờ khai thuế TNCN (Mẫu 02/KK-TNCN).
- Đào tạo nhân viên kế toán: Tổ chức buổi đào tạo ngắn hạn về các thay đổi mới, nhấn mạnh trách nhiệm khai báo trung thực.
- Kiểm tra lại sau khai báo: Sử dụng công cụ kiểm tra tự động của Tổng cục Thuế để phát hiện lỗi trước khi nộp.
Đặc biệt, doanh nghiệp cần hoàn thành các bước trên trước ngày có hiệu lực của Thông tư 87/2026 (01/07/2026) để tránh việc khai báo sai lệch sau khi Thông tư có hiệu lực.
Mức phạt và những lỗi thường gặp khi khai báo
Việc không cập nhật đúng quy định mới có thể dẫn đến các hình phạt theo quy định của pháp luật.
- Phạt tiền: Doanh nghiệp khai báo sai thông tin người phụ thuộc sẽ bị xử lý theo quy định hiện hành về thuế thu nhập cá nhân.
- Phạt hành chính: Nếu có dấu hiệu cố ý cung cấp thông tin không trung thực, mức phạt sẽ được áp dụng theo quy định pháp luật.
Những lỗi thường gặp:
- Không cập nhật mức thu nhập mới (≤ 3 triệu đồng) cho người phụ thuộc.
- Thiếu giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ≥ 81% cho người không có khả năng lao động.
- Nhập sai mã số thuế hoặc ngày sinh trong hệ thống kế toán.
Câu hỏi thường gặp về quy định mới
1. Người phụ thuộc có thu nhập trung bình 3,2 triệu đồng có được giảm trừ gia cảnh không?
Không. Theo Khoản 1, Điều 3 Thông tư 87/2026/TT-BTC, chỉ những người phụ thuộc có thu nhập bình quân tháng ≤ 3 triệu đồng mới đủ điều kiện giảm trừ gia cảnh.
2. Tôi cần chuẩn bị những giấy tờ gì để chứng minh người phụ thuộc là người không có khả năng lao động?
Cần cung cấp giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ≥ 81% (ví dụ: giấy chứng nhận của bệnh viện, quyết định của UBND xã), cùng với giấy tờ chứng minh mối quan hệ (CMND/CCCD, giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn).
3. Nếu doanh nghiệp đã khai báo người phụ thuộc sai trong năm 2025, có phải nộp bổ sung thuế không?
Có. Doanh nghiệp phải nộp bổ sung thuế và chịu phạt theo Điều 45 Nghị định 253/2026/NĐ-CP. Thời hạn nộp bổ sung là 30 ngày kể từ ngày cơ quan thuế thông báo.
Hành động ngay: Chuẩn bị hồ sơ và cập nhật phần mềm kế toán
Để không bị gián đoạn trong kỳ khai thuế TNCN 2026, doanh nghiệp nên:
- Liên hệ nhà cung cấp phần mềm kế toán để nhận bản cập nhật mới nhất.
- Kiểm tra và điều chỉnh danh sách người phụ thuộc trong hệ thống