Thuế TNCN 2026: 9 Thay Đổi Lớn Về Tiền Lương Doanh Nghiệp Cần Nắm

Tại sao Nghị định 253/2026/NĐ-CP về Thuế TNCN tiền lương lại quan trọng với doanh nghiệp Việt Nam?

Hơn 70% doanh nghiệp Việt Nam đối mặt rủi ro phạt hành chính do chưa cập nhật kịp thời các quy định thuế mới. Trong bối cảnh pháp luật thuế liên tục thay đổi, việc nắm bắt và áp dụng đúng các quy định về Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) là yếu tố then chốt để doanh nghiệp duy trì sự tuân thủ, tối ưu hóa chi phí và đảm bảo quyền lợi cho người lao động. Đặc biệt, sự ra đời của Nghị định 253/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 30/06/2026, hướng dẫn Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, đã mang đến nhiều điểm mới đáng kể đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công.

Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 7 năm 2026, với các quy định liên quan đến thu nhập từ kinh doanh, từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026. Riêng quy định về tiền ăn giữa ca, tiền ăn trưa áp dụng từ ngày 01 tháng 7 năm 2026. Điều này đòi hỏi các kế toán viên và chủ doanh nghiệp tại Việt Nam phải nhanh chóng rà soát, cập nhật lại các chính sách nội bộ, quy trình tính toán và kê khai thuế để tránh những sai sót không đáng có, vốn có thể dẫn đến các khoản phạt hành chính đáng tiếc từ cơ quan thuế địa phương.

Các điểm mới nổi bật về Thuế TNCN tiền lương, tiền công theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP

Nghị định 253/2026/NĐ-CP đã điều chỉnh nhiều quy định quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến cách tính và khấu trừ thuế TNCN đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công. Dưới đây là tổng hợp các điểm mới mà mọi doanh nghiệp Việt Nam cần đặc biệt lưu ý:

• Tiền ăn giữa ca: Miễn thuế đến 1,2 triệu đồng/tháng. Căn cứ: Điểm g khoản 2 Điều 8 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• Chi phí y tế: Giảm trừ tối đa 23 triệu đồng/năm. Căn cứ: Điểm a khoản 2 Điều 49 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• Chi phí giáo dục: Giảm trừ tối đa 24 triệu đồng/năm. Căn cứ: Điểm b khoản 2 Điều 49 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• BH hưu trí bổ sung, BH nhân thọ: Khấu trừ tối đa 3 triệu đồng/tháng (trước đây 1 triệu đồng/tháng). Căn cứ: Điểm b khoản 3 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• Khấu trừ Thuế TNCN 10% khi không ký HĐLĐ (thu nhập từ 5 triệu đồng/lần trở lên): Áp dụng theo Khoản 3 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP.
• Thu nhập dưới 5 triệu đồng/lần (không ký HĐLĐ): Có thể khấu trừ 10% nếu cá nhân yêu cầu. Căn cứ: Khoản 3 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• Trả thu nhập sau chấm dứt HĐLĐ: Từ 5 triệu đồng/lần vẫn khấu trừ 10%. Căn cứ: Khoản 3 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• Thu nhập vãng lai không phải quyết toán: Tăng ngưỡng lên 15 triệu đồng/tháng (trước đây là 10 triệu đồng/tháng) đã bị khấu trừ thuế TNCN 10% rồi. Căn cứ: Điểm b khoản 1 Điều 51 Nghị định 253/2026/NĐ-CP
• Đăng ký người phụ thuộc: Nộp hồ sơ chứng minh trước 31/12 năm tính thuế. Căn cứ: Khoản 1 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP

Những thay đổi này không chỉ tác động đến số thuế phải nộp của người lao động mà còn ảnh hưởng đến quy trình quản lý, kê khai thuế của doanh nghiệp. Việc nắm rõ từng điểm mới sẽ giúp doanh nghiệp chủ động trong việc điều chỉnh chính sách lương, thưởng và các khoản phúc lợi, đồng thời đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật thuế tại Việt Nam.

⏰ Hạn nộp: Doanh nghiệp cần đảm bảo người lao động hoàn tất việc đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh người phụ thuộc

Các khoản thu nhập được miễn thuế TNCN năm 2026

Theo Điều 4, Điều 5 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, các khoản thu nhập sau đây được miễn thuế TNCN trong năm 2026:

• Tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ, tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép theo quy định của pháp luật.
• Tiền lương hưu do Quỹ bảo hiểm xã hội chi trả; thu nhập do quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, quỹ hưu trí tự nguyện chi trả.
• Thu nhập từ tiền lương, tiền công của thuyền viên là người Việt Nam làm việc cho các hãng tàu nước ngoài hoặc các hãng tàu Việt Nam vận tải quốc tế.
• Thu nhập từ tiền lương, tiền công thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
• Thu nhập từ tiền lương, tiền công của chuyên gia nước ngoài làm việc tại chương trình, dự án tài trợ bằng nguồn vốn ODA không hoàn lại, chương trình, dự án phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam; cá nhân là người Việt Nam làm việc tại cơ quan đại diện của tổ chức quốc tế thuộc Hệ thống Liên hợp quốc tại Việt Nam; cá nhân tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc.
• Miễn thuế TNCN trong thời hạn 05 năm đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân là nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao thuộc các trường hợp sau:
  • Thu nhập từ dự án hoạt động công nghiệp công nghệ số trong khu công nghệ số tập trung.
  • Thu nhập từ dự án nghiên cứu và phát triển, sản xuất sản phẩm công nghệ số trọng điểm, chip bán dẫn, hệ thống trí tuệ nhân tạo.
  • Thu nhập từ các hoạt động đào tạo nhân lực công nghiệp công nghệ số.

Hướng dẫn chi tiết quy trình áp dụng các quy định Thuế TNCN mới cho doanh nghiệp

Để đảm bảo tuân thủ Nghị định 253/2026/NĐ-CP và tránh các rủi ro pháp lý, doanh nghiệp cần thực hiện một quy trình có hệ thống. Dưới đây là các bước cụ thể:

1. Bước 1: Rà soát và cập nhật chính sách tiền lương, phụ cấp nội bộ

   Doanh nghiệp cần xem xét lại toàn bộ các khoản chi trả cho người lao động, đặc biệt là các khoản phụ cấp ăn giữa ca, hỗ trợ chi phí y tế, giáo dục và các khoản đóng góp bảo hiểm hưu trí bổ sung, bảo hiểm nhân thọ. Điều chỉnh các mức chi trả hoặc cách thức hạch toán để phù hợp với ngưỡng miễn thuế và giảm trừ mới. Ví dụ, nếu trước đây tiền ăn giữa ca được miễn thuế ở mức thấp hơn, nay có thể điều chỉnh để người lao động được hưởng lợi tối đa từ mức miễn thuế 1,2 triệu đồng/tháng.

2. Bước 2: Cập nhật hệ thống kế toán và phần mềm quản lý thuế

   Các phần mềm kế toán và quản lý thuế cần được cập nhật để tự động tính toán các khoản khấu trừ và miễn thuế theo đúng quy định mới của Nghị định 253/2026/NĐ-CP. Điều này bao gồm việc điều chỉnh công thức tính thuế TNCN, các ngưỡng giảm trừ và ngưỡng khấu trừ 10% đối với thu nhập vãng lai. Việc cập nhật kịp thời sẽ giảm thiểu sai sót thủ công và tăng hiệu quả công việc.

3. Bước 3: Hướng dẫn người lao động về các khoản giảm trừ và miễn thuế mới

   Tổ chức các buổi phổ biến thông tin hoặc gửi thông báo chi tiết đến toàn thể người lao động về những thay đổi trong chính sách thuế TNCN. Đặc biệt nhấn mạnh các khoản giảm trừ mới như chi phí y tế (tối đa 23 triệu đồng/năm), chi phí giáo dục (tối đa 24 triệu đồng/năm) và mức khấu trừ bảo hiểm hưu trí bổ sung (tối đa 3 triệu đồng/tháng). Hướng dẫn họ về quy trình và hồ sơ cần thiết để đăng ký các khoản giảm trừ này.

4. Bước 4: Thực hiện khấu trừ thuế TNCN theo quy định mới

   Đối với các cá nhân không ký hợp đồng lao động, doanh nghiệp vẫn phải khấu trừ 10% thuế TNCN khi thu nhập đạt ngưỡng 5 triệu đồng/lần hoặc hơn, và có thể áp dụng khấu trừ 10% cho thu nhập dưới 5 triệu đồng/lần nếu người lao động yêu cầu. Đối với thu nhập vãng lai, doanh nghiệp cần áp dụng ngưỡng 15 triệu đồng/tháng trước khi thực hiện khấu trừ 10%.

   Cuối cùng, doanh nghiệp cần lưu trữ đầy đủ chứng từ, hồ sơ chứng minh người phụ thuộc và các khoản giảm trừ để đáp ứng yêu cầu kiểm tra của Chi cục Thuế Long Biên hoặc Cục Thuế Hà Nội.

Tóm tắt: Nghị định 253/2026/NĐ-CP mang lại nhiều thay đổi quan trọng về mức miễn thuế, giảm trừ và khấu trừ thuế TNCN. Doanh nghiệp cần nhanh chóng cập nhật chính sách, hệ thống và đào tạo nhân viên để duy trì tuân thủ và tối ưu chi phí thuế.