🎧 Nghe bài viết
Doanh nghiệp tại Việt Nam không được tự chọn khai thuế bằng ngoại tệ cho kỳ kê khai thuế quý 3/2026, trừ một số trường hợp đặc thù như doanh nghiệp thu nhập doanh nghiệp
Vì sao việc lựa chọn đồng tiền khai thuế lại quan trọng đối với doanh nghiệp trong kỳ kê khai thuế quý 3/2026?
- Nếu doanh nghiệp khai sai đồng tiền, hậu quả pháp lý là gì?
Theo quy định, việc khai thuế không đúng đồng tiền sẽ bị cơ quan thuế xem là vi phạm kê khai, có thể bị xử phạt hành chính theo mức quy định hiện hành (thường là từ 0,1% đến 0,3% giá trị thuế chưa nộp)
Trong bối cảnh giao dịch quốc tế ngày càng tăng, nhiều doanh nghiệp lo lắng liệu có thể khai thuế bằng đồng ngoại tệ để tránh biến động tỷ giá. Tuy nhiên, theo khoản 7 Điều 12 Luật Quản lý thuế 2025 và khoản 1 Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-252-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-713086.aspx), đồng tiền khai thuế và khoản thu khác mặc định là đồng Việt Nam, chỉ có một số trường hợp được phép khai bằng ngoại tệ. Việc hiểu rõ quy định giúp doanh nghiệp tránh vi phạm, giảm rủi ro phạt và đảm bảo tính chính xác của báo cáo thuế.
Điều kiện và hồ sơ cần chuẩn bị để khai thuế bằng ngoại tệ
- Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (hoặc giấy chứng nhận đăng ký chi nhánh, hộ kinh doanh).
- Hợp đồng, hoá đơn, chứng từ thanh toán bằng ngoại tệ (USD, EUR, …) chứng minh nguồn thu bằng ngoại tệ.
- Bản sao quyết định hoặc văn bản quy định cho phép khai thuế bằng ngoại tệ (ví dụ: Nghị định 236/2025/NĐ-CP (Nguồn: Bộ Tài chính, Nghị định 236/2025/NĐ-CP), Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-252-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-713086.aspx)).
- Bảng tỷ giá quy đổi do Ngân hàng Nhà nước công bố tại thời điểm giao dịch.
- Biên bản nội bộ hoặc quyết định hội đồng quản trị phê duyệt việc khai thuế bằng ngoại tệ (đối với doanh nghiệp lớn).
Quy trình thực hiện khai thuế bằng ngoại tệ theo từng trường hợp
- Xác định trường hợp ngoại lệ: Kiểm tra xem doanh nghiệp có thuộc một trong bốn trường hợp được phép khai bằng ngoại tệ (thu nhập doanh nghiệp bổ sung, hoạt động dầu khí, nhà cung cấp nước ngoài trên nền tảng thương mại điện tử, cơ quan đại diện nước ngoài).
- Chuẩn bị chứng từ: Thu thập hợp đồng, hoá đơn, biên lai thanh toán bằng ngoại tệ và bảng tỷ giá quy đổi.
- Điền thông tin vào biểu mẫu khai thuế:
- Trong mục “Đồng tiền khai thuế” ghi rõ loại ngoại tệ (ví dụ: USD).
- Trong mục “Khoản thu khác” cũng ghi đồng ngoại tệ tương ứng.
- Áp dụng tỷ giá quy đổi theo điểm b.1 hoặc b.2 khoản 3 Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-252-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-713086.aspx) để tính giá trị bằng đồng Việt Nam khi cần.
- Nộp hồ sơ qua hệ thống kê khai thuế điện tử (eTax) và đính kèm các tài liệu chứng minh.
- Kiểm tra và xác nhận: Cơ quan thuế địa phương sẽ kiểm tra tính hợp lệ của ngoại tệ và tỷ giá. Nếu có thắc mắc, doanh nghiệp sẽ nhận được thông báo để bổ sung.
- Hoàn tất nộp thuế: Khi hồ sơ được chấp nhận, doanh nghiệp thực hiện nộp thuế bằng đồng Việt Nam theo tỷ giá quy đổi đã được cơ quan thuế xác nhận.
Chi phí và thời gian xử lý khi khai thuế bằng ngoại tệ
| Hạng mục | Chi phí dự kiến (VNĐ) | Thời gian xử lý |
|---|---|---|
| Chuẩn bị hồ sơ (in ấn, sao chép) | 500.000 – 2.000.000 | 1‑2 ngày |
| Kiểm tra tỷ giá và xác nhận bởi cơ quan thuế | 0 (miễn phí) | 3‑5 ngày làm việc |
| Phí dịch vụ tư vấn (nếu sử dụng) | 2.000.000 – 5.000.000 | Tuỳ theo độ phức tạp |
Thuật ngữ chuyên ngành (Glossary)
| Thuật ngữ | Term | Chuẩn mực |
|---|---|---|
| Khoản thu khác | Other income | Khoản thu không thuộc thuế thu nhập doanh nghiệp, được quy định tại Luật Quản lý thuế 2025. |
| Khấu trừ thuế | Tax deduction | Quy định tại khoản 7 Điều 12 Luật Quản lý thuế 2025. |
| Đồng tiền khai thuế | Tax filing currency | Đồng Việt Nam, ngoại trừ các trường hợp quy định tại Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-252-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-713086.aspx). |
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Doanh nghiệp có thể tự quyết định khai thuế bằng USD nếu nhận thanh toán bằng USD không?
Không. Theo khoản 7 Điều 12 Luật Quản lý thuế 2025 và khoản 1 Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-252-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-713086.aspx), đồng tiền khai thuế mặc định là đồng Việt Nam. Doanh nghiệp chỉ được khai bằng USD khi thuộc một trong các trường hợp ngoại lệ, ví dụ: hoạt động dầu khí nhận thanh toán bằng USD hoặc nhà cung cấp nước ngoài trên nền tảng thương mại điện tử.
Làm sao để xác định tỷ giá quy đổi khi khai thuế bằng ngoại tệ?
Tỷ giá quy đổi phải dựa trên bảng tỷ giá do Ngân hàng Nhà nước công bố tại thời điểm giao dịch, theo điểm b.1 hoặc b.2 khoản 3 Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Nguồn: https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-252-2026-ND-CP-huong-dan-Luat-Quan-ly-thue-713086.aspx). Doanh nghiệp cần lưu giữ chứng từ ngân hàng chứng minh tỷ giá đã áp dụng.
Nếu doanh nghiệp khai sai đồng tiền, hậu quả pháp lý là gì?
Theo quy định, việc khai thuế không đúng đồng tiền sẽ bị cơ quan thuế xem là vi phạm kê khai, có thể bị xử phạt hành chính theo mức quy định hiện hành (thường là từ 0,1% đến 0,3% giá trị thuế chưa nộp). Doanh nghiệp cần kịp thời sửa đổi hồ sơ để tránh tăng mức ph