Tỷ giá xuất hóa đơn xuất khẩu từ 01/07/2026: Quy định mới và ảnh hưởng tới doanh nghiệp Việt Nam
- Mức phạt và những lỗi thường gặp khi khai báo tỷ giá xuất khẩu
Việc không tuân thủ đúng quy định về tỷ giá có thể dẫn đến các hình phạt sau:
Phạt tiền: Từ 5% đến 20% giá trị thuế GTGT chưa nộp đúng, theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Điều 14, khoản 4) - Quyết định xử phạt hành chính: Nếu phát hiện cố tình sai lệch tỷ giá để giảm thuế, mức phạt có thể lên tới 100% giá trị thuế
- ⚠️ Mức phạt: Phạt tiền từ 5% đến 20% giá trị thuế GTGT chưa nộp đúng, tùy mức độ vi phạm
- Tuy nhiên, nếu sau khi kiểm tra phát hiện tỷ giá không đúng và dẫn đến việc kê khai thuế GTGT thấp hơn số thực tế, doanh nghiệp phải điều chỉnh lại tờ khai thuế và nộp thêm thuế cùng với tiền phạt theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP (từ 5% đến 20% giá trị thuế chưa nộp)
Bạn có biết rằng từ ngày 01/07/2026 mọi doanh nghiệp xuất khẩu tại Việt Nam sẽ phải thay đổi cách tính tỷ giá trên hóa đơn xuất khẩu? Quy định mới không chỉ ảnh hưởng đến cách ghi nhận doanh thu mà còn quyết định mức thuế GTGT phải nộp và có thể gây ra các khoản phạt nếu không tuân thủ. Ngay sau đây, chúng tôi sẽ giải đáp chi tiết quy định, căn cứ pháp lý, các bước thực hiện và những lỗi thường gặp.
Chi tiết quy định và căn cứ pháp lý về tỷ giá tính thuế cho hàng hóa xuất khẩu
Theo Mục 8, Phụ lục Nghị định 254/2026/NĐ-CP, khi giao dịch bằng ngoại tệ, đơn giá, thành tiền và thuế GTGT phải ghi bằng ngoại tệ kèm theo tỷ giá quy đổi sang đồng Việt Nam. Tuy nhiên, đối với hàng hóa xuất khẩu, tỷ giá tính thuế không dựa trên tỷ giá ngân hàng thương mại mà phải tuân thủ quy định hải quan được nêu trong Nghị định 08/2015/NĐ-CP (điều 21, khoản 5) và được sửa đổi bởi Nghị định 167/2025/NĐ-CP (điều 1, khoản 9).
Cụ thể, tỷ giá được xác định như sau:
- Đối với ngoại tệ được Ngân hàng TMCP Ngoại thương (Vietcombank) công bố, sử dụng tỷ giá mua vào qua chuyển khoản vào cuối ngày thứ Năm của tuần trước (hoặc cuối ngày làm việc liền trước nếu thứ Năm là ngày lễ).
- Đối với ngoại tệ không có tỷ giá công bố, áp dụng tỷ giá chéo do Ngân hàng Nhà nước công bố trên website chính thức.
- Trong trường hợp ngoại tệ chưa có tỷ giá chéo, Bộ Tài chính đề xuất, Ngân hàng Nhà nước sẽ xác định và công bố tỷ giá.
Đối với dịch vụ xuất khẩu, tỷ giá vẫn dựa trên quy định của Luật Quản lý thuế và các thông tư hướng dẫn, không áp dụng tỷ giá hải quan.
| Tiêu chí | Trước 01/07/2026 | Sau 01/07/2026 |
|---|---|---|
| Cơ sở tính tỷ giá | Tỷ giá trung bình ngân hàng (ngày phát hành hóa đơn) | Tỷ giá hải quan (theo Nghị định 08/2015) |
| Thời điểm lấy tỷ giá | Ngày phát hành | Cuối ngày thứ Năm tuần trước (hoặc ngày làm việc liền trước) |
| Áp dụng cho | Hàng hóa và dịch vụ xuất khẩu | Hàng hóa – hải quan; Dịch vụ – luật thuế |
Các bước doanh nghiệp cần thực hiện để áp dụng tỷ giá mới đúng hạn
Để tránh rủi ro và đảm bảo tính chính xác trong khai báo, doanh nghiệp cần thực hiện các bước sau:
- Kiểm tra hệ thống kế toán và phần mềm xuất hoá đơn: Đảm bảo phần mềm hỗ trợ nhập tỷ giá hải quan và tự động cập nhật tỷ giá cuối ngày thứ Năm.
- Đăng ký và cập nhật tỷ giá hải quan: Truy cập cổng thông tin hải quan để tải bảng tỷ giá mới hàng tuần.
- Điều chỉnh mẫu hóa đơn: Thêm trường “Tỷ giá hải quan” và ghi chú nguồn tỷ giá (ví dụ: “Theo Nghị định 08/2015, ngày 30/06/2026”).
- Đào tạo nhân viên kế toán: Tổ chức buổi hội thảo nội bộ về cách lấy và áp dụng tỷ giá hải quan.
- Kiểm tra lại các tờ khai hải quan: Đảm bảo tỷ giá trên tờ khai hải quan khớp với tỷ giá trên hóa đơn.
- Gửi báo cáo tổng hợp: Khi gửi Bảng tổng hợp dữ liệu hóa đơn điện tử, bao gồm tỷ giá đã áp dụng để tránh yêu cầu chỉnh sửa.
Mức phạt và những lỗi thường gặp khi khai báo tỷ giá xuất khẩu
Việc không tuân thủ đúng quy định về tỷ giá có thể dẫn đến các hình phạt sau:
- Phạt tiền: Từ 5% đến 20% giá trị thuế GTGT chưa nộp đúng, theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP (Điều 14, khoản 4).
- Khấu trừ quyền lợi thuế: Khi tỷ giá không đúng, cơ quan thuế có thể từ chối khấu trừ thuế GTGT đầu vào.
- Quyết định xử phạt hành chính: Nếu phát hiện cố tình sai lệch tỷ giá để giảm thuế, mức phạt có thể lên tới 100% giá trị thuế.
Những lỗi thường gặp bao gồm:
- Sử dụng tỷ giá ngân hàng thay vì tỷ giá hải quan cho hàng hóa xuất khẩu.
- Không cập nhật tỷ giá mới sau ngày thứ Năm, dẫn đến sai lệch trong tính thuế.
- Thiếu ghi chú nguồn tỷ giá trên hóa đơn, khiến cơ quan thuế không xác nhận được tính hợp pháp.
- Không gửi Bảng tổng hợp dữ liệu hóa đơn điện tử đúng thời hạn, gây phát sinh phạt trễ hạn.
Câu hỏi thường gặp về tỷ giá xuất hóa đơn xuất khẩu 2026
Doanh nghiệp có thể dùng tỷ giá ngân hàng để tính thuế GTGT cho hàng hóa xuất khẩu không?
Không. Theo Nghị định 08/2015/NĐ-CP (điều 21, khoản 5) và được sửa đổi bởi Nghị định 167/2025/NĐ-CP, tỷ giá tính thuế cho hàng hóa xuất khẩu phải dựa trên tỷ giá hải quan, không phải tỷ giá ngân hàng thương mại.
Làm sao để lấy được tỷ giá hải quan cuối ngày thứ Năm nếu ngày thứ Năm là ngày lễ?
Trong trường hợp ngày thứ Năm là ngày lễ, doanh nghiệp phải sử dụng tỷ giá cuối ngày làm việc liền trước ngày thứ Năm, theo quy định tại khoản 5 Điều 21 Nghị định 08/2015/NĐ-CP.
Nếu doanh nghiệp đã phát hành hóa đơn sai tỷ giá trước 01/07/2026, có phải nộp phạt không?
Hóa đơn đã phát hành trước ngày 01/07/2026 được xem là hợp lệ nếu tỷ giá được áp dụng theo quy định hiện hành tại thời điểm phát hành. Tuy nhiên, nếu sau khi kiểm tra phát hiện tỷ giá không đúng và dẫn đến việc kê khai thuế GTGT thấp hơn số thực tế, doanh nghiệp phải điều chỉnh lại tờ khai thuế và nộp thêm thuế cùng với tiền phạt theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP (từ 5% đến 20% giá trị thuế chưa nộp). Nếu lỗi chỉ là sai sót kỹ thuật và không gây thiếu thuế, cơ quan thuế có thể yêu cầu doanh nghiệp sửa đổi hóa đơn mà không áp dụng phạt.