Phân loại mức độ tuân thủ thuế 2026: 4 cấp doanh nghiệp
- Làm sao tính được tỷ trọng hồ sơ khai thuế đúng hạn?
Tỷ trọng = (Số hồ sơ khai thuế nộp đúng hạn ÷ Tổng số hồ sơ khai thuế phải nộp) × 100%
Bạn có biết rằng từ 01/07/2026 mọi người nộp thuế tại Việt Nam sẽ được xếp vào bốn mức độ tuân thủ khác nhau? Quy định mới này được công bố trong Thông tư 94/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro và khuyến khích doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật thuế.
Chi tiết các mức độ tuân thủ và căn cứ pháp lý
Theo khoản 1 Điều 10 Thông tư 94/2026/TT-BTC, người nộp thuế sẽ được phân loại thành:
- Mức 1 – Tuân thủ tốt: Đáp ứng hầu hết các tiêu chí, không có vi phạm đáng kể.
- Mức 2 – Tuân thủ trung bình: Có một số vi phạm nhẹ, nhưng không ảnh hưởng lớn đến ngân sách.
- Mức 3 – Tuân thủ thấp: Gặp nhiều vi phạm, cần cải thiện nhanh chóng.
- Mức 4 – Không tuân thủ: Vi phạm nghiêm trọng, có thể bị xử phạt nặng.
Tiêu chí đánh giá được liệt kê chi tiết trong Phụ lục I của Thông tư, bao gồm 11 nhóm tiêu chí như tình trạng hoạt động, thông tin đại diện pháp luật, hồ sơ khai thuế, nợ thuế, sử dụng hóa đơn và các yếu tố rủi ro khác.
Ví dụ: Nếu một doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ các tiêu chí của mức 1, sẽ được xếp vào Mức 1 – Tuân thủ tốt và được hưởng các ưu đãi, giảm kiểm tra theo quy định của Thông tư.
Bước thực hiện để doanh nghiệp đáp ứng chuẩn mới
Để đạt được mức độ tuân thủ cao, doanh nghiệp cần thực hiện các bước sau:
- Kiểm tra lại tình trạng hoạt động và số lần tạm ngừng kinh doanh trong 12 tháng gần nhất.
- Đánh giá thông tin đại diện pháp luật xem có nằm trong danh sách rủi ro do cơ quan thuế công bố.
- Rà soát tỷ trọng hồ sơ khai thuế đã nộp và nộp đúng hạn; nếu chưa đạt yêu cầu cần khắc phục ngay.
- Kiểm tra nợ thuế – tuổi nợ, tổng số nợ và biến động; ưu tiên thanh toán nợ cũ.
- Đánh giá sử dụng hóa đơn – số lần vi phạm, số tiền phạt; chuyển sang hệ thống hóa đơn điện tử nếu chưa làm.
- Thực hiện đăng ký tự nguyện tuân thủ để chia sẻ dữ liệu kế toán với cơ quan thuế.
Sau khi hoàn thành các bước, doanh nghiệp nên nộp báo cáo tự đánh giá tới cơ quan thuế địa phương để được xếp loại.
Mức phạt và những lỗi thường gặp
Việc không đáp ứng tiêu chí có thể dẫn đến các mức phạt khác nhau, tùy thuộc vào mức độ vi phạm, theo quy định tại Điều 11 Thông tư 94/2026/TT-BTC:
- Mức 2: Phạt hành chính theo quy định, áp dụng khi vi phạm nhẹ.
- Mức 3: Phạt hành chính nặng hơn, áp dụng khi vi phạm trung bình.
- Mức 4: Phạt hành chính cao nhất, có thể kèm theo truy thu và đình chỉ hoạt động kinh doanh.
Những lỗi thường gặp bao gồm:
- Không nộp đầy đủ hồ sơ khai thuế đúng hạn.
- Sử dụng hóa đơn không hợp pháp hoặc vượt ngưỡng an toàn.
- Thiếu thông tin đại diện pháp luật hoặc không cập nhật thay đổi địa chỉ kinh doanh.
- Không thanh toán nợ thuế kịp thời, dẫn đến tuổi nợ tăng.
Để tránh các hình phạt trên, doanh nghiệp cần định kỳ rà soát và đăng ký tự nguyện tuân thủ để nhận được hỗ trợ từ cơ quan thuế.
Câu hỏi thường gặp về phân loại tuân thủ thuế
Doanh nghiệp có cần đăng ký tự nguyện để được xếp vào mức 1 không?
Không bắt buộc, nhưng đăng ký tự nguyện (theo Điều 10 Thông tư 94/2026/TT-BTC) giúp cơ quan thuế có thêm dữ liệu để đánh giá, tăng khả năng được xếp vào Mức 1 – Tuân thủ tốt.
Làm sao tính được tỷ trọng hồ sơ khai thuế đúng hạn?
Tỷ trọng = (Số hồ sơ khai thuế nộp đúng hạn ÷ Tổng số hồ sơ khai thuế phải nộp) × 100%. Nếu tỷ lệ dưới mức yêu cầu, doanh nghiệp sẽ rơi vào mức 2 hoặc 3. Quy định này được nêu tại khoản 2 Điều 10 Thông tư 94/2026/TT-BTC.
Phải chịu mức phạt nào nếu doanh nghiệp có nợ thuế trên 500 triệu đồng?
Theo Điều 11 Thông tư 94/2026/TT-BTC, nếu nợ thuế > 500 triệu đồng và doanh nghiệp nằm ở mức 3 hoặc 4, mức phạt sẽ được áp dụng theo quy định của pháp luật thuế hiện hành.
Hành động ngay: chuẩn bị cho doanh nghiệp
Để không bị rơi vào mức độ tuân thủ thấp, doanh nghiệp nên:
- Thực hiện đánh giá nội bộ dựa trên 11 tiêu chí của Thông tư 94/2026/TT-BTC.
- Liên hệ hoặc chuyên nghiệp để kiểm tra và tối ưu hoá quy trình.
- Đăng ký tự nguyện tuân thủ qua cổng thông tin của cơ quan thuế để nhận hỗ trợ và ưu đãi.
Nếu doanh nghiệp của bạn cần hỗ trợ chi tiết về việc chuẩn bị hồ sơ, tính toán mức độ tuân thủ hoặc muốn biết cách tận dụng ưu đãi, ANC Việt Nam sẵn sàng tư vấn qua hotline 0942597477.