Tóm tắt: Từ ngày 01/7/2026, Thông tư 91/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính, ban hành ngày 30/6/2026, sẽ chính thức có hiệu lực, quy định chi tiết về 11 trường hợp tổ chức kinh tế, tổ chức khác, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh phải ngừng hoặc tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử. Thông tư này là một phần quan trọng trong việc hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế 2025 và Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Bài viết này sẽ đi sâu vào các trường hợp cụ thể, trình tự thực hiện, và những lưu ý quan trọng để các đơn vị tại Long Biên, Hà Nội và trên cả nước có thể tuân thủ đúng quy định, tránh những rủi ro pháp lý và gián đoạn hoạt động kinh doanh.
Tại sao doanh nghiệp cần biết 11 trường hợp ngừng sử dụng hóa đơn điện tử từ 01/7/2026?
- ⚠️ Mức phạt: Vi phạm quy định ngừng sử dụng hóa đơn điện tử có thể bị phạt từ 10% đến 200% giá trị thuế chưa nộp, tùy mức độ vi phạm và quyết định của cơ quan thuế
Việc nắm rõ các quy định về hóa đơn điện tử là vô cùng cần thiết đối với mọi tổ chức kinh tế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh tại Việt Nam. Đặc biệt, từ ngày 01/7/2026, Thông tư 91/2026/TT-BTC sẽ chính thức có hiệu lực, mang đến những quy định cụ thể về các trường hợp bị ngừng hoặc tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử. Khi một doanh nghiệp bị ngừng sử dụng hóa đơn điện tử, hoạt động kinh doanh sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, không thể xuất hóa đơn cho khách hàng, dẫn đến gián đoạn giao dịch, mất doanh thu và uy tín. Điều này không chỉ gây thiệt hại về mặt tài chính mà còn có thể dẫn đến các mức phạt hành chính đáng kể.
Thông tư 91/2026/TT-BTC được Bộ Tài chính ban hành vào ngày 30/6/2026, là văn bản hướng dẫn chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế 2025 và Nghị định 254/2026/NĐ-CP của Chính phủ về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng mà các doanh nghiệp, đặc biệt là những đơn vị đang hoạt động tại khu vực Long Biên, Hà Nội, cần đặc biệt lưu tâm để đảm bảo tuân thủ và duy trì hoạt động kinh doanh liên tục, tránh những rủi ro không đáng có.
Các trường hợp bị ngừng hoặc tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử theo Thông tư 91/2026
Căn cứ khoản 1 Điều 8 Thông tư 91/2026/TT-BTC, các tổ chức kinh tế, tổ chức khác, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh sẽ bị ngừng hoặc tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử (bao gồm hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế, và hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền) nếu thuộc một trong 11 trường hợp sau đây:
- 1. Chấm dứt hiệu lực mã số thuế: Khi một tổ chức hoặc cá nhân không còn tồn tại hợp pháp dưới góc độ thuế, mã số thuế bị chấm dứt hiệu lực, đồng nghĩa với việc không được phép sử dụng hóa đơn điện tử.
- 2. Không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký: Nếu cơ quan thuế xác minh và thông báo rằng đơn vị không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký kinh doanh, đây là dấu hiệu của sự không minh bạch và sẽ bị ngừng sử dụng hóa đơn.
- 3. Tạm ngừng kinh doanh: Trong thời gian tạm ngừng kinh doanh theo quy định, doanh nghiệp, hộ kinh doanh cũng sẽ tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử.
- 4. Có quyết định cưỡng chế nợ thuế: Khi cơ quan thuế áp dụng biện pháp cưỡng chế nợ thuế bằng cách ngừng sử dụng hóa đơn điện tử, đơn vị sẽ không thể phát hành hóa đơn.
- 5. Sử dụng hóa đơn điện tử để bán hàng nhập lậu, hàng cấm, hàng giả, vi phạm sở hữu trí tuệ: Các hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng này, khi bị cơ quan có thẩm quyền phát hiện và thông báo cho cơ quan thuế, sẽ dẫn đến việc ngừng sử dụng hóa đơn điện tử.
- 6. Lập hóa đơn điện tử phục vụ bán khống để chiếm đoạt tiền: Hành vi gian lận này, nếu bị phát hiện, khởi tố hoặc có văn bản đề nghị từ cơ quan có thẩm quyền, sẽ khiến đơn vị bị ngừng sử dụng hóa đơn.
- 7. Cơ quan đăng ký kinh doanh hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu tạm ngừng kinh doanh ngành, nghề có điều kiện hoặc phát hiện người nộp thuế vi phạm pháp luật về thuế, hóa đơn: Đây là trường hợp ngừng sử dụng hóa đơn do vi phạm các quy định pháp luật liên quan đến ngành nghề kinh doanh hoặc các quy định về thuế, hóa đơn.
- 8. Thay đổi ngành nghề kinh doanh khiến không còn đáp ứng điều kiện sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền hoặc có văn bản đề nghị tạm ngừng sử dụng: Đối với các đơn vị đang sử dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền, việc thay đổi ngành nghề hoặc tự nguyện đề nghị tạm ngừng sẽ dẫn đến việc ngừng sử dụng loại hóa đơn này.
- 9. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được cấp mã số thuế trước 01/7/2025 nhưng không bổ sung thông tin đăng ký thuế trong thời hạn 10 ngày làm việc, dẫn đến thông tin không khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư: Đây là quy định nhằm đảm bảo tính chính xác và đồng bộ của thông tin người nộp thuế với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
- 10. Hành vi trốn thuế, mua bán hóa đơn điện tử trái phép hoặc sử dụng hóa đơn điện tử không hợp pháp để trốn thuế: Các hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật về thuế và hóa đơn sẽ bị cơ quan thuế xác định và áp dụng biện pháp ngừng sử dụng hóa đơn.
- 11. Thuộc diện rủi ro cao về thuế và hóa đơn theo Thông tư 94/2026/TT-BTC và bị cơ quan thuế áp dụng biện pháp ngừng sử dụng hóa đơn điện tử: Các đơn vị được đánh giá có rủi ro cao về thuế và hóa đơn theo quy định riêng sẽ bị cơ quan thuế áp dụng biện pháp ngừng sử dụng hóa đơn điện tử để quản lý rủi ro.
Quy trình thực hiện ngừng sử dụng hóa đơn điện tử từ 01/7/2026
Trình tự thực hiện việc ngừng sử dụng hóa đơn điện tử được quy định rõ tại khoản 2 Điều 8 Thông tư 91/2026/TT-BTC, với hai kịch bản chính:
- Ngừng sử dụng tự động đối với một số trường hợp cụ thể: Hệ thống thông tin quản lý thuế sẽ tự động ngừng tiếp nhận hóa đơn điện tử và gửi thông báo ngừng sử dụng đối với người nộp thuế thuộc các trường hợp chấm dứt hiệu lực mã số thuế (điểm a), không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (điểm b), tạm ngừng kinh doanh (điểm c), có quyết định cưỡng chế nợ thuế (điểm d), và hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh không bổ sung thông tin đăng ký thuế theo yêu cầu (điểm i) của khoản 1 Điều 8 Thông tư 91/2026/TT-BTC. Việc ngừng này có hiệu lực kể từ ngày tổ chức, cá nhân chấm dứt hiệu lực mã số thuế, tạm ngừng kinh doanh, hoặc kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, quyết định cưỡng chế nợ thuế, hoặc kể từ ngày hết thời hạn bổ sung thông tin.
- Ngừng sử dụng theo thông báo điện tử: Đối với các trường hợp còn lại không thuộc diện ngừng tự động nêu trên, hệ thống thông tin quản lý thuế sẽ gửi thông báo điện tử về việc ngừng sử dụng hóa đơn điện tử (bao gồm cả hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền) theo Mẫu số 01/TB-NSD Phụ lục IV kèm theo Thông tư 91/2026/TT-BTC. Sau khi gửi thông báo, hệ thống sẽ ngừng tiếp nhận hóa đơn điện tử từ người nộp thuế.
Các doanh nghiệp cần đặc biệt chú ý đến các thông báo từ Cục Thuế Hà Nội hoặc Chi cục Thuế Long Biên để kịp thời nắm bắt tình hình và thực hiện các bước cần thiết. Việc hiểu rõ quy trình này giúp doanh nghiệp chủ động trong việc tuân thủ, tránh những rắc rối không đáng có và đảm bảo hoạt động kinh doanh được duy trì ổn định.
Kết luận
Việc tuân thủ các quy định về hóa đơn điện tử, đặc biệt là những trường hợp bị ngừng hoặc tạm ngừng sử dụng theo Thông tư 91/2026/TT-BTC, là yếu tố then chốt để mọi tổ chức kinh tế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh duy trì hoạt động hợp pháp và hiệu quả. Nắm vững 11 trường hợp cụ thể và trình tự xử lý từ cơ quan thuế sẽ giúp doanh nghiệp chủ động phòng ngừa rủi ro, tránh các mức phạt không đáng có và đảm bảo sự liên tục trong kinh doanh. Hãy luôn cập nhật thông tin và chuẩn bị sẵn sàng để đáp ứng mọi yêu cầu từ cơ quan quản lý thuế.